Ինչո՞ւ ենք մրսում բարձր ջերմության ժամանակ․ օրգանիզմի պաշտպանական մեխանիզմները

Բարձր ջերմաստիճանը միշտ ուղեկցվում է տհաճ զգացողություններով։ Հիվանդության ժամանակ մարդն զգում է ընդհանուր թուլություն, ախորժակի կորուստ և մկանային ցավեր։ 🌡️

Ամենատարօրինակ երևույթը, թերևս, ցրտի զգացողությունն է, որը ստիպում է փաթաթվել տաք ծածկոցներով, նույնիսկ երբ մարմինը տաք է։ Իրականում, ջերմության բարձրացումը բնության կողմից տրված կարևոր գործիք է վարակների դեմ պայքարելու համար։

Ի՞նչ են ջերմածին նյութերը

Մարմնի ջերմաստիճանի բարձրացման համար պատասխանատու են այսպես կոչված ջերմածին նյութերը (պիրոգենները)։ 🦠 Դրանք կարող են լինել արտաքին, օրինակ՝ վիրուսներ և բակտերիաներ, կամ ներքին, որոնք առաջանում են հյուսվածքների քայքայման հետևանքով։

Երբ օրգանիզմ թափանցած մանրէները բախվում են լեյկոցիտների (սպիտակ արյան բջիջների) հետ, առաջանում են նյութեր, որոնք ազդակ են հաղորդում ուղեղին։ Այս գործընթացն ակտիվացնում է մարմնի պաշտպանական ողջ համակարգը։

Ուղեղի դերը ջերմակարգավորման հարցում

Մեր մարմնի «ջերմաչափը» գտնվում է ուղեղի մի հատվածում, որը կոչվում է ենթատեսաթումբ (հիպոթալամուս)։ 🧠 Հենց սա է հրահանգում բարձրացնել ջերմաստիճանը՝ վնասակար մանրէների բազմացման համար անտանելի պայմաններ ստեղծելու նպատակով։

Նպատակին հասնելու համար օրգանիզմը դիմում է հետևյալ քայլերին.

• Նվազեցնում է քրտնարտադրությունը՝ ջերմության կորուստը կանխելու համար։

• Նեղացնում է վերջույթների արյան անոթները։

• Սահմանափակում է մաշկի արյան հոսքը։

Ինչո՞ւ է առաջանում դողը

Քանի որ մաշկի մակերեսին արյան հոսքը նվազում է, մաշկը սառչում է, ինչն էլ առաջացնում է դող և սարսուռ։ ✨ Սա օգնում է պահպանել ներքին ջերմությունը և բարձրացնել այն մինչև անհրաժեշտ մակարդակը։

Երբ ջերմաստիճանը հասնում է ուղեղի սահմանած կետին, անոթները կրկին ընդլայնվում են։ Այդ պահին մրսածության զգացողությունն անհետանում է, և մարդն սկսում է զգալ ներքին տաքություն։