
Լևոն Օրբելի
Leon Orbeli
ֆիզիոլոգՀայ նշանավոր ֆիզիոլոգ, էվոլյուցիոն ֆիզիոլոգիայի հիմնադիրներից մեկը, ակադեմիկոս և բժշկական ծառայության գեներալ-գնդապետ։
Հետաքրքիր փաստեր
- 01
Իվան Պավլովի ամենամոտ աշակերտն ու գործընկերն էր՝ շարունակելով նրա գիտական ժառանգությունը։
- 02
Օրբելու պատվին է անվանվել ՀՀ ԳԱԱ ֆիզիոլոգիայի ինստիտուտը Երևանում։
- 03
Նրա եղբայրները՝ Հովսեփ և Ռուբեն Օրբելիները, նույնպես համաշխարհային ճանաչում ունեցող խոշոր գիտնականներ էին։
Կենսագրական
Լևոն Աբգարի Օրբելին ծնվել է 1882 թվականի հունիսի 25-ին Ծաղկաձորում՝ հայտնի մտավորականների ընտանիքում։ Ավարտելով Թիֆլիսի գիմնազիան՝ նա ուսումը շարունակել է Սանկտ Պետերբուրգի ռազմաբժշկական ակադեմիայում, որն ավարտել է 1904 թվականին։ Շուտով նա դարձել է նոբելյան դափնեկիր Իվան Պավլովի մերձավորագույն աշակերտն ու գործընկերը՝ իր կյանքը նվիրելով ֆիզիոլոգիայի զարգացմանը։\n\nՕրբելին հանդիսանում է էվոլյուցիոն ֆիզիոլոգիայի ուսմունքի հիմնադիրներից մեկը։ Նրա հիմնարար աշխատանքները վերաբերում են կենտրոնական նյարդային համակարգի, սիմպաթիկ նյարդային համակարգի հարմարվողական-սնուցողական ֆունկցիային և բարձրագույն նյարդային գործունեությանը։ Նա երկար տարիներ ղեկավարել է ԽՍՀՄ ԳԱ Պավլովի անվան ֆիզիոլոգիայի ինստիտուտը և այլ առաջատար գիտական կենտրոններ՝ թողնելով համաշխարհային ճանաչում ունեցող գիտական ժառանգություն։\n\nՄեծ գիտնականը մահացել է 1958 թվականի դեկտեմբերի 9-ին Լենինգրադում։ Նրա անունով են կոչվում փողոցներ Հայաստանում և Ռուսաստանում, իսկ Օրբելի եղբայրների հիշատակը վառ է պահվում Ծաղկաձորի նրանց տուն-թանգարանում։
