🌌 Նեյտրոնային աստղեր. տիեզերքի ամենախիտ և խորհրավոր մարմինները

Պատկերացրեք մի օբյեկտ, որի ընդամենը մեկ թեյի գդալ նյութը Երկրի վրա կշռում է ավելի քան մեկ միլիարդ տոննա՝ որքան մի ամբողջ հսկայական լեռ: Սա գիտական ֆանտաստիկա չէ, այլ մեր տիեզերքի ամենաարտասովոր ֆիզիկական իրականությունը:

Նեյտրոնային աստղերը համարվում են տիեզերքի ամենախիտ մարմինները, որոնք առաջանում են հսկայական աստղերի կործանումից հետո: Եկեք միասին բացահայտենք, թե ինչպես են ձևավորվում այս տիեզերական հսկաները և ինչ գաղտնիքներ են պահպանում իրենց խորքում:

💥 Ինչպե՞ս են առաջանում նեյտրոնային աստղերը

Երբ Արեգակից առնվազն 8-ից 20 անգամ ավելի մեծ զանգված ունեցող աստղը սպառում է իր միջուկային վառելիքը, տեղի է ունենում ահռելի պայթյուն՝ գերնոր աստղի բռնկում:

Այս պայթյունից հետո աստղի արտաքին շերտերը ցրվում են տիեզերքում, իսկ միջուկը սեփական ձգողականության ազդեցության տակ կտրուկ սեղմվում է:

• Ատոմների փլուզում. Սեղմման арդյունքում էլեկտրոններն ու պրոտոնները միաձուլվում են՝ վերածվելով նեյտրոնների:

• Փոքր չափսեր, ահռելի զանգված. Աստղը, որը նախկինում ուներ միլիոնավոր կիլոմետրերի տրամագիծ, սեղմվում է ընդամենը 20 կիլոմետր տրամագծով գնդի մեջ:

⚖️ Անհավանական խտություն. մեկ թեյի գդալի հանելուկը

Նեյտրոնային աստղերի ամենաապշեցուցիչ հատկությունը դրանց տիեզերական խտությունն է: Քանի որ աստղի ամբողջ զանգվածը խտացված է փոքր քաղաքի չափսեր ունեցող տարածքում, նյութի ատոմային կառուցվածքը լրիվ փոխվում է:

📍 Խտության համեմատական փաստեր.

1. Հսկայական զանգված. Նեյտրոնային աստղի զանգվածը մոտ 1.4-ից 2 անգամ գերազանցում է մեր Արեգակի զանգվածին:

2. Անհավանական ծանրություն. Եթե հնարավոր լիներ նեյտրոնային աստղից վերցնել մեկ թեյի գդալ նյութ, այն կշռելիս կգրանցվեր ավելի քան 1,000,000,000 տոննա:

3. Ուժեղ ձգողականություն. Նեյտրոնային աստղի մակերևույթին ձգողականության ուժը մոտ 200 միլիարդ անգամ ավելի ուժեղ է, քան Երկրի վրա:

🌀 Պուլսարներ և մագնետարներ. նեյտրոնային աստղերի տեսակները

Նեյտրոնային աստղերը լինում են տարբեր տեսակի՝ կախված իրենց պտտման արագությունից և մագնիսական դաշտի հզորությունից:

• Պուլսարներ. Այս աստղերը պտտվում են իրենց առանցքի շուրջ վայրկյանում հարյուրավոր անգամ՝ արձակելով ռադիոալիքների կանոնավոր ճառագայթներ, ինչպես տիեզերական փարոսները:

• Մագնետարներ. Սրանք օժտված են տիեզերքում ամենահզոր մագնիսական դաշտով, որն ընդունակ է ոչնչացնել ատոմային կառուցվածքները նույնիսկ հազարավոր կիլոմետր հեռավորության վրա:

🔭 Եզրակացություն

Նեյտրոնային աստղերն ապացուցում են, թե որքան զարմանալի և անանցանելի է մեր տիեզերքը: Դրանց ուսումնասիրությունը թույլ է տալիս ֆիզիկոսներին հասկանալ նյութի վարքագիծը ծայրահեղ պայմաններում, որոնք հնարավոր չէ վերարտադրել երկրային լաբորատորիաներում:

Եթե ցանկանում եք ավելի շատ գիտական բացահայտումների մասին իմանալ, հետևեք finepro.am կայքի նորություններին: